Müstehcenlik Suçunda Tutuklama ve Tahliye Şartları

Müstehcenlik suçunda tutuklama kararı verilebilir mi? Müstehcenlik suçundan tutuklama mümkündür. Ancak Türk Ceza Kanunu’nun 226. maddesinde düzenlenen her müstehcenlik suçu bakımından tutuklama kararı verilemez. Özellikle suçun hangi fıkra kapsamında değerlendirildiği, kuvvetli suç şüphesini gösteren somut delillerin bulunup bulunmadığı, kaçma veya delilleri karartma tehlikesi ve adli kontrol tedbirlerinin yeterliliği belirleyicidir.

Müstehcenlik suçunda tutuklama, uygulamada özellikle çocukların kullanıldığı müstehcen görüntülerin üretilmesi, depolanması, bulundurulması veya internet üzerinden paylaşılması iddialarında gündeme gelmektedir. NCMEC bildirimleri üzerine başlatılan soruşturmalarda da şüphelilerin tutuklama istemiyle sulh ceza hâkimliğine sevk edilmesi mümkündür.

Bununla birlikte müstehcenlik suçunun işlendiğine ilişkin bir iddianın bulunması, şüphelinin mutlaka tutuklanacağı anlamına gelmez. Tutuklama bir ceza değil, ceza yargılamasının sağlıklı yürütülmesini amaçlayan geçici bir koruma tedbiridir.

Bu yazımızda müstehcenlik suçunda tutuklama nedenlerini, hangi hâllerde tutuklama yasağı bulunduğunu, çocukların kullanıldığı müstehcen görüntülere ilişkin soruşturmalarda tutuklama şartlarını, NCMEC raporlarının tutuklamaya etkisini, Yargıtay kararlarını ve müstehcenlik suçundan tutuklanan kişilerin tahliye imkânlarını inceleyeceğiz.

Müstehcenlik Suçunda Tutuklama Kararı Verilebilir mi?

Müstehcenlik suçundan tutuklama kararı verilebilmesi için öncelikle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 100. maddesinde belirtilen koşulların gerçekleşmesi gerekir.

CMK 100/1 uyarınca tutuklama kararı verilebilmesi için iki temel şartın birlikte bulunması zorunludur:

  1. Şüpheli veya sanığın suçu işlediğine ilişkin kuvvetli şüpheyi gösteren somut delillerin bulunması.
  2. Kanunda öngörülen tutuklama nedenlerinden en az birinin mevcut olması.

Bu şartların gerçekleşmesi de tek başına yeterli değildir. Tutuklama tedbirinin, işin önemi ve verilmesi beklenen ceza bakımından ölçülü olması gerekir. Ayrıca adli kontrolün neden yetersiz kalacağı somut olgularla açıklanmalıdır.

Örneğin bir kişinin bilgisayarında çocukların kullanıldığı müstehcen içerikler bulunduğu iddiasıyla soruşturma başlatılması hâlinde, yalnızca dosyaların ele geçirilmiş olması tutuklamanın bütün şartlarının gerçekleştiğini göstermez.

Görüntülerin hangi kullanıcı tarafından kaydedildiği, dosyaların bilinçli şekilde depolanıp depolanmadığı, şüphelinin dosyalardan haberdar olup olmadığı ve tutuklamayı gerektiren başka nedenlerin bulunup bulunmadığı ayrıca araştırılmalıdır.

Müstehcenlik Suçunda Hangi Hâllerde Tutuklama Yasağı Vardır?

Müstehcenlik suçunda tutuklama bakımından suçun kanuni ceza sınırları özellikle önemlidir.

CMK 100/4 uyarınca, vücut dokunulmazlığına karşı kasten işlenen suçlara ilişkin istisna dışında, hapis cezasının üst sınırı iki yıldan fazla olmayan suçlarda tutuklama kararı verilemez.

TCK 226’da düzenlenen suçların ceza sınırları birbirinden farklıdır.

Suçun niteliğiHapis cezasıTutuklama
TCK 226/1 – Müstehcen ürünleri çocuğa verme, alenen sergileme ve diğer seçimlik hareketler6 ay – 2 yılYasak
TCK 226/2 – Müstehcen içeriği basın ve yayın yoluyla yayınlama6 ay – 3 yılŞartları varsa mümkün
TCK 226/3 – Çocukların kullanıldığı müstehcen ürünleri üretme5 – 10 yılŞartları varsa mümkün
TCK 226/3 – Bu ürünleri depolama, bulundurma, çoğaltma vb.2 – 5 yılŞartları varsa mümkün
TCK 226/4 – Kanunda belirtilen nitelikteki müstehcen ürünleri üretme, depolama, bulundurma vb.1 – 4 yılŞartları varsa mümkün
TCK 226/5 – Üçüncü ve dördüncü fıkradaki içerikleri basın ve yayın yoluyla yayınlama veya çocuklara ulaştırma6 – 10 yılŞartları varsa mümkün

Tabloda yalnızca hapis cezaları gösterilmiştir. TCK 226’nın ilgili fıkralarında ayrıca adli para cezası da öngörülmektedir. Tutuklamanın mümkün olması, zorunlu olduğu anlamına gelmez.

TCK 226/1 Kapsamında Tutuklama Kararı Verilebilir mi?

TCK 226/1 kapsamında düzenlenen suçların hapis cezasının üst sınırı iki yıldır.

Bu nedenle, kişinin eylemi yalnızca TCK 226/1 kapsamındaysa CMK 100/4 gereğince tutuklama kararı verilmesi mümkün değildir.

Örneğin müstehcen görüntülerin alenen gösterilmesi nedeniyle yalnızca TCK 226/1-b kapsamında soruşturma yürütülüyorsa bu suç yönünden tutuklama yasağı bulunmaktadır.

Ancak aynı olayda TCK 226’nın daha ağır cezayı gerektiren başka fıkraları veya farklı suçlar bakımından da şüphe bulunması durumunda, her suçun hukuki niteliği ve tutuklama koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.

Çocukların Kullanıldığı Müstehcen Görüntüler Nedeniyle Tutuklama

TCK 226/3 kapsamında, üretiminde çocukların, temsili çocuk görüntülerinin veya çocuk gibi görünen kişilerin kullanıldığı müstehcen ürünlerin depolanması ve bulundurulması iki yıldan beş yıla kadar hapis cezasını gerektirmektedir.

Bu ürünlerin üretiminde çocukların veya kanunda belirtilen diğer görüntülerin kullanılması ise beş yıldan on yıla kadar hapis cezasıyla karşılanmaktadır.

Dolayısıyla her iki durumda da kanuni ceza üst sınırı bakımından tutuklama yasağı bulunmamaktadır.

Bununla birlikte yalnızca şüphelinin telefonunda veya bilgisayarında çocukların kullanıldığı müstehcen görüntülerin bulunması, otomatik olarak tutuklama kararı verilmesini haklı kılmaz.

Tutuklama kararı bakımından suç isnadının dayandığı deliller, şüpheli ile fiil arasındaki bağlantı ve tutuklama nedenleri birlikte değerlendirilmelidir.

Çocukların kullanıldığı müstehcen içeriklerin üretimi, bulundurulması ve paylaşılmasına ilişkin suçun unsurları hakkında ayrıntılı bilgi için Çocuk Pornografisi Suçu: Cezası, Deliller ve Yargıtay Kararları başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Müstehcenlik Suçunda Tutuklama Nedenleri Nelerdir?

Müstehcenlik suçunda tutuklama kararlarının hukuka uygunluğu değerlendirilirken soruşturmanın konusu kadar, tutuklamayı gerekli kıldığı ileri sürülen nedenlerin de incelenmesi gerekir.

1. Kaçma Şüphesinin Bulunması

CMK 100/2-a uyarınca, şüphelinin kaçması, saklanması veya kaçacağı yönünde somut olguların bulunması tutuklama nedeni oluşturabilir.

Müstehcenlik soruşturmalarında kaçma şüphesinin değerlendirilmesinde şüphelinin sabit ikametgâhının bulunması, mesleği, aile ilişkileri, yurt dışı bağlantıları, soruşturmadan haberdar olduktan sonraki davranışları ve adli makamların çağrılarına uyup uymadığı önem taşıyabilir.

Örneğin NCMEC bildirimi üzerine hakkında soruşturma başlatılan bir kişinin, aylar sonra ifadeye çağrıldığında kendiliğinden kolluğa başvurması ve dijital cihazlarını incelemeye sunması, kaçma şüphesinin değerlendirilmesinde lehine dikkate alınabilecek olgulardır.

Buna karşılık soruşturmadan haberdar olduktan sonra ortadan kaybolmak, yakalanmamak amacıyla sürekli yer değiştirmek veya yurt dışına kaçmaya yönelik somut hazırlıklar yapmak kaçma şüphesini destekleyebilir.

Yalnızca müstehcenlik suçunun cezasının yüksek olması, başka bir somut değerlendirme yapılmaksızın kaçma şüphesinin varlığını kabul etmek için yeterli değildir.

2. Delillerin Karartılması Tehlikesi

CMK 100/2-b uyarınca delillerin yok edilmesi, gizlenmesi veya değiştirilmesi yönündeki kuvvetli şüphe de tutuklama nedeni oluşturabilir.

Müstehcenlik suçlarında delillerin önemli bir bölümü dijital ortamda bulunduğundan bu tutuklama nedeni ayrıca önem taşımaktadır.

Örneğin şüphelinin soruşturmayı öğrendikten sonra suç konusu olduğu iddia edilen içerikleri saklamak amacıyla uzaktan erişim yoluyla silmesi, başka kişilere delilleri yok etmeleri yönünde talimat vermesi veya delillere müdahale etmeye yönelik somut girişimlerde bulunması tutuklama değerlendirmesinde dikkate alınabilir.

Ancak burada iki farklı durum birbirinden ayrılmalıdır.

Birincisi, soruşturmanın başlamasından önce gerçekleşen ve suçun unsurları bakımından değerlendirilecek silme işlemleridir. İkincisi ise soruşturmayı engellemek amacıyla delillerin yok edilmesine yönelik davranışlardır.

Her silme işlemi kendiliğinden delil karartma tehlikesi anlamına gelmez.

Özellikle telefon, bilgisayar, harici disk ve diğer dijital materyallere el konulmuş, bunların adli kopyaları alınmış ve gerekli deliller güvence altına alınmışsa tutuklama ihtiyacının devam edip etmediği yeniden değerlendirilmelidir.

Elbette dijital materyallerin ele geçirilmiş olması her durumda delil karartma tehlikesinin tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez. Henüz incelenmemiş bulut hesapları, uzaktan erişilebilir veriler veya diğer kişilerin kontrolündeki materyaller bulunabilir.

Bu nedenle delil karartma gerekçesinin soyut ifadelerle değil, dosyanın somut özellikleriyle ortaya konulması gerekir.

3. Tanık veya Mağdur Üzerinde Baskı Kurulması

Müstehcenlik suçuna ilişkin soruşturmada görüntülerin üretiminde gerçek çocukların kullanıldığı veya belirli bir çocuğun görüntülerinin kaydedildiği iddia ediliyorsa tanık ya da mağdur üzerinde baskı kurulması ihtimali de gündeme gelebilir.

Özellikle mağdurun ifadesini değiştirmeye yönelik tehdit, yönlendirme veya diğer somut girişimler tutuklama nedeni bakımından önem taşıyabilir.

Bununla birlikte bu tür bir tehlikenin yalnızca varsayıma dayanması yeterli değildir.

Soruşturmada mağdurun beyanı alınmış, diğer deliller toplanmış ve şüphelinin mağdurla iletişim kurma yönünde herhangi bir girişimi bulunmamışsa, tutuklamanın yerine daha hafif tedbirlerin uygulanıp uygulanamayacağı tartışılmalıdır.

Müstehcenlik Suçunda Tutuklama İçin Kuvvetli Suç Şüphesi Nasıl Belirlenir?

Müstehcenlik soruşturmalarında en önemli tartışmalardan biri, suçun işlendiğine ilişkin kuvvetli şüphenin hangi delillere dayandırılabileceğidir.

Bu suçlarda deliller çoğunlukla cep telefonu, bilgisayar, harici disk, internet hesapları, sosyal medya kayıtları, mesajlaşmalar ve adli bilişim raporlarından oluşmaktadır.

Ancak dijital ortamda bir dosyanın bulunması ile bu dosyanın şüpheli tarafından suç oluşturacak biçimde kullanıldığının belirlenmesi aynı şey değildir.

Özellikle bulundurma ve depolama suçlarında görüntülerin niteliğinin yanında, şüphelinin bu görüntüleri bilerek bulundurup bulundurmadığı önemlidir.

Örneğin bir bilgisayarda çocukların kullanıldığı müstehcen içerik bulunduğu iddia edildiğinde şu soruların cevaplandırılması gerekir:

  • Görüntüler bilgisayara hangi tarihte ve hangi yöntemle kaydedilmiştir?
  • Dosyalar kullanıcı tarafından mı indirilmiş, yoksa uygulamalar tarafından otomatik olarak mı oluşturulmuştur?
  • Bilgisayarı veya ilgili hesabı başka kişiler kullanabilmekte midir?
  • Görüntüler kişisel klasörlerde mi, yoksa geçici internet dosyaları arasında mı bulunmaktadır?
  • Dosyaların açıldığına, taşındığına, sınıflandırıldığına veya başkalarıyla paylaşıldığına ilişkin kayıtlar mevcut mudur?
  • İncelenen materyallerin suça konu içeriklerle teknik olarak eşleştiği belirlenmiş midir?

Bu soruların cevapları kuvvetli suç şüphesinin değerlendirilmesinde önem taşımaktadır.

Bununla birlikte tutuklama aşamasında mahkûmiyet hükmü için aranan kesin ispat düzeyi aranmaz. Kuvvetli suç şüphesini gösteren somut deliller yeterli olabilir.

Dolayısıyla dijital incelemenin henüz tamamlanmamış olması, her durumda tutuklamanın hukuka aykırı olduğu anlamına gelmez. Ancak eksikliklerin şüpheyi ne ölçüde etkilediği ve mevcut delillerin tutuklamayı haklı kılıp kılmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.

Müstehcen görüntülerin cihazda bulunması ile kasten depolanması arasındaki fark konusunda Müstehcen Görüntü Bulundurma Suçu başlıklı yazımızda ayrıntılı açıklamalar bulunmaktadır.

NCMEC Raporu Nedeniyle Tutuklama Kararı Verilebilir mi?

Son yıllarda çocukların kullanıldığı müstehcen içeriklere ilişkin soruşturmaların önemli bir bölümü NCMEC bildirimleri üzerine başlatılmaktadır.

NCMEC, Amerika Birleşik Devletleri’nde faaliyet gösteren National Center for Missing & Exploited Children isimli kuruluştur. İnternet platformları tarafından bildirilen çocukların cinsel istismarına ilişkin içeriklere dair bilgiler, CyberTipline sistemi aracılığıyla ilgili makamlara iletilebilmektedir.

Bu bildirimlerde sosyal medya hesabı, e-posta adresi, IP adresi, paylaşım zamanı veya içerikle ilgili teknik bilgiler bulunabilir.

NCMEC raporu önemli bir soruşturma verisi olmakla birlikte, raporun varlığı tek başına tutuklama kararını zorunlu kılmaz.

Özellikle tutuklama bakımından aşağıdaki ayrımlar önemlidir.

NCMEC Raporunda IP Adresinin Bulunması

Bir internet bağlantısının belirli bir kişiye ait olması ile o bağlantı üzerinden gerçekleştirilen işlemin aynı kişi tarafından yapılmış olması farklı konulardır.

Örneğin aile bireylerinin ortak kullandığı internet bağlantısından çocukların kullanıldığı müstehcen içerik paylaşıldığı iddiasında, internet aboneliğinin kime ait olduğunun belirlenmesi tek başına failin kimliğini ortaya koymayabilir.

Aynı bağlantıyı kullanan kişilerin sayısı, internet erişiminin güvenliği, hesap giriş kayıtları, cihaz bilgileri ve paylaşım zamanına ilişkin diğer deliller birlikte değerlendirilmelidir.

Elbette raporda yer alan IP adresinin, şüphelinin kişisel hesabı, cihaz kayıtları ve başka teknik delillerle desteklenmesi durumunda kuvvetli suç şüphesi oluşabilir.

NCMEC Raporundaki Görüntü Telefonda Bulunamazsa Tutuklama Yapılabilir mi?

NCMEC bildirimine konu görüntünün şüphelinin telefonunda veya bilgisayarında bulunamaması önemli bir savunma konusu olabilir.

Ancak bu durumun tek başına suçun işlenmediğini ispatladığı söylenemez. Görüntünün başka bir cihazdan paylaşılmış olması, bulut ortamında bulunması veya sonradan silinmiş olması ihtimalleri araştırılabilir.

Burada önemli olan, görüntünün cihazda bulunmamasına rağmen paylaşımın şüpheli tarafından yapıldığını gösteren başka somut delillerin mevcut olup olmadığıdır.

NCMEC raporundaki bilgilerin teknik incelemeyle desteklenemediği, hesabın başka kişiler tarafından kullanılmış olabileceği ve paylaşımın failinin belirlenemediği durumlarda tutuklamanın dayandığı kuvvetli suç şüphesi tartışmalı hâle gelebilir.

NCMEC bildirimlerinin delil değeri ve konuya ilişkin Yargıtay kararları için NCMEC Raporu Nedir? NCMEC Davalarından Nasıl Beraat Edilir? başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz.

Sosyal Medyada Müstehcenlik Suçunda Tutuklama

Müstehcenlik suçlarında görüntünün telefonda saklanması ile internet üzerinden paylaşılması farklı hukuki sonuçlar doğurabilir.

TCK 226/3 kapsamında değerlendirilen bir görüntünün yalnızca depolanması veya bulundurulması ile aynı görüntünün basın ve yayın yoluyla başkalarının erişimine sunulması arasında suç vasfı ve ceza sınırı bakımından önemli farklar bulunmaktadır.

Özellikle TCK 226/5 kapsamında kalan yayınlama fiilleri altı yıldan on yıla kadar hapis cezasını gerektirdiğinden, bu tür soruşturmalarda tutuklama tedbiri daha ciddi biçimde gündeme gelebilir.

Ancak görüntünün bir kişiye özel mesajla gönderilmesi ile herkese açık sosyal medya hesabından yayınlanması aynı şekilde değerlendirilmemelidir.

WhatsApp, Telegram veya benzeri uygulamalarda yapılan paylaşımın hangi fıkra kapsamına girdiği belirlenirken, mesajın gönderildiği kişi sayısı, grubun niteliği, içeriğe erişim imkânları ve kullanılan sistemin özellikleri önem taşımaktadır.

Dolayısıyla sosyal medya üzerinden müstehcen görüntü paylaşılması iddiasıyla tutuklama değerlendirmesi yapılırken öncelikle fiilin TCK 226/3, 226/5 veya başka bir hüküm kapsamında kalıp kalmadığı araştırılmalıdır.

Bu ayrımın önemi, özellikle tutuklama tedbirinin ölçülülüğü bakımından ortaya çıkmaktadır. Daha ağır cezayı gerektiren bir fiilin yeterli dayanak olmadan isnat edilmesi, tutuklama değerlendirmesini de etkileyebilir.

Konuyla ilgili Yargıtay kararlarına Sosyal Medyada Müstehcenlik Suçu başlıklı yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Müstehcenlik Suçunda Tutuklamayla İlgili Yargıtay Kararları

Müstehcenlik suçlarında Yargıtay kararları özellikle suçun maddi ve manevi unsurlarının belirlenmesi, dijital delillerin değerlendirilmesi ve suç vasfının doğru tespit edilmesi bakımından önem taşımaktadır.

Aşağıdaki kararların doğrudan tutuklama kararlarının hukuka uygunluğuna ilişkin olmadığını belirtmek gerekir. Bununla birlikte kararların ortaya koyduğu ilkeler, tutuklama için aranan kuvvetli suç şüphesinin somut dayanaklarının değerlendirilmesi bakımından yol gösterici olabilir.

1. Geçici İnternet Dosyalarının Bulunması ve Depolama Kastı

Yargıtay 18. Ceza Dairesi, 2018/11261 sayılı Karar

Karara konu olayda sanığın bilgisayarında müstehcen görüntüler tespit edilmiştir. Ancak görüntülerin internet tarayıcısının oluşturduğu sistem dosyaları içerisinde bulunması nedeniyle depolama kastının ayrıca araştırılması gerektiği değerlendirilmiştir.

Yargıtay, görüntülerin kullanıcı tarafından bilinçli olarak saklanıp saklanmadığının belirlenmesi amacıyla orijinal sabit diskten alınan imaj üzerinde uzman bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğine işaret etmiş ve eksik araştırmayla kurulan hükmü bozmuştur.

Tutuklama bakımından önemi: Görüntülerin yalnızca geçici sistem dosyalarında bulunması, bilinçli depolama iddiasının ayrıca teknik incelemeyle desteklenmesini gerektirebilir.

2. Otomatik Kaydedilen Görüntülerde Suçun Manevi Unsurunun Araştırılması

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, 2020/21483 sayılı Karar

Yargıtay, sanığın bilgisayarında bulunan görüntülerin nasıl kaydedildiğinin açıklığa kavuşturulmasını gerekli görmüştür.

Görüntülerin geçici internet klasörlerinde bulunup bulunmadığı, ne zaman oluşturulduğu, ne kadar süre bilgisayarda kaldığı ve kullanıcı tarafından yeniden açılıp açılmadığı gibi teknik hususların araştırılması gerektiğini belirtmiştir.

Eksik araştırmayla verilen mahkûmiyet kararı bozulmuştur.

Tutuklama bakımından önemi: Bilirkişi raporunun yalnızca suç konusu görüntülerin varlığını göstermesi ile bu görüntülerin kasten depolandığına ilişkin teknik bulgular ortaya koyması farklıdır. Tutuklama kararında kuvvetli suç şüphesinin hangi delillere dayandığı bu açıdan incelenmelidir.

3. Ortak Kullanılan Bilgisayarda Müstehcen Görüntü Bulunması

Yargıtay 14. Ceza Dairesinin 2014/2386 sayılı kararı

İşyerinde birden fazla kişinin kullanabildiği bilgisayarlarda çocukların kullanıldığı müstehcen görüntüler bulunmuştur.

Ancak bilgisayarların personel, müşteriler ve başka kişiler tarafından kullanılabiliyor olması nedeniyle görüntülerin sanıklar tarafından depolandığı kesin olarak belirlenememiştir.

Yargıtay, mevcut delillerin sanıkların cezalandırılması için yeterli olmadığını değerlendirmiştir.

Tutuklama bakımından önemi: Ortak kullanılan bilgisayarda suç konusu görüntü bulunması, bu görüntüyü hangi kişinin kaydettiğinin ayrıca araştırılmasını gerektirir. Bu nedenle yalnızca cihazın bulunduğu işyerinin sahibi olmak, tek başına kuvvetli suç şüphesini göstermek için yeterli olmayabilir.

4. NCMEC Bildirimine Rağmen Paylaşımı Yapan Kişinin Belirlenememesi

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2025/2684 sayılı karar

Karara konu olayda Instagram üzerinden çocukların kullanıldığı müstehcen içerik paylaşıldığına ilişkin NCMEC bildirimi bulunmaktadır.

Sanık, paylaşımı kendisinin yapmadığını savunmuştur.

Yargıtay, sanığın dijital materyallerinde uzman incelemesi yapılmasını, ilgili görüntünün bu cihazlarda bulunup bulunmadığının ve paylaşımın sanık tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin araştırılmasını gerekli görmüştür.

Eksik incelemeyle kurulan mahkûmiyet hükmü bozulmuştur.

Tutuklama bakımından önemi: NCMEC bildiriminin şüpheliyle ilişkili teknik bilgiler içermesi önemli olmakla birlikte, paylaşımın kimin tarafından gerçekleştirildiği konusunda ciddi belirsizlikler bulunuyorsa bunların kuvvetli suç şüphesine etkisi değerlendirilmelidir.

5. CyberTipline Raporu ve Yayınlama Suçunun İspatı

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 2026/2426 sayılı karar

Karara konu olayda bir Facebook hesabından çocukların kullanıldığı müstehcen görüntünün yüklendiğine ilişkin CyberTipline raporu bulunmaktadır.

Ancak ihbara konu görüntü, sanığın incelenen bilgisayarında ve cep telefonunda tespit edilememiştir. Cihazlarda farklı müstehcen görüntüler bulunmuştur.

Yargıtay, ihbara konu görüntünün sanık tarafından Facebook üzerinden paylaşıldığının yeterli kesinlikte ispatlanamadığını değerlendirerek TCK 226/5 kapsamında verilen hükmü bozmuştur.

Bununla birlikte sanığın cihazında tespit edilen diğer görüntüler yönünden depolama fiilinin TCK 226/3 kapsamında ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Tutuklama bakımından önemi: TCK 226/5 kapsamında daha ağır bir suçlamayla tutuklama değerlendirmesi yapılırken, yayınlama fiiline ilişkin somut delillerin ayrıca ortaya konulması gerekir. Cihazda farklı görüntülerin bulunması, ihbara konu paylaşımın mutlaka aynı kişi tarafından gerçekleştirildiğini göstermez.

6. Hukuka Aykırı Arama ve Dijital Deliller

Yargıtay 18. Ceza Dairesinin 2016/4194 sayılı kararı

Kararda, müstehcenlik suçuyla bağlantılı dijital materyallerin hukuka aykırı yöntemlerle ele geçirilmesi ve bilgisayar üzerinde inceleme yapılırken Ceza Muhakemesi Kanunu’nun ilgili hükümlerine uyulmaması değerlendirilmiştir.

Yargıtay, arama ve bilgisayar incelemesine ilişkin usul güvencelerine uyulmamasının elde edilen delillerin hukuka uygunluğunu etkilediğini belirtmiştir.

Tutuklama bakımından önemi: Kuvvetli suç şüphesinin dayanağı olarak kullanılan delillerin elde ediliş yöntemi de önemlidir. Tutuklamaya esas alınan temel delillerin hukuka aykırı şekilde elde edildiği iddiası, olayın koşullarına göre ciddi bir itiraz nedeni oluşturabilir.

7. Müstehcen Görüntünün TCK 226/4 Kapsamına Girmemesi

Yargıtay 18. Ceza Dairesinin 2020/6918 sayılı kararı

Yargıtay, TCK 226/4 kapsamında yer alan “doğal olmayan yoldan yapılan cinsel davranış” kavramının değerlendirilmesinde her türlü yetişkin cinsel davranışının bu kapsamda kabul edilemeyeceğine işaret etmiştir.

Özellikle anal veya oral cinsel ilişki, eşcinsel ilişki ya da grup hâlindeki cinsel davranışların tek başına söz konusu suç unsurunu oluşturmayacağını değerlendirmiştir.

Tutuklama bakımından önemi: Suç konusu görüntülerin TCK 226/4 kapsamına girmediği durumlarda, yalnızca görüntülerin cinsel içerikli olmasından hareketle bu fıkraya dayalı kuvvetli suç şüphesi kabul edilmemelidir.

Müstehcenlik suçunun oluşmadığı durumlara ilişkin diğer kararlar için Müstehcenlik Suçu Beraat Kararları başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Müstehcenlik Suçunda Tahliye Nasıl Alınır?

Müstehcenlik suçundan tutuklanan şüpheli veya sanığın tahliye edilmesi, tutuklama nedenlerinin ortadan kalkması ya da tutuklamanın devamının artık gerekli ve ölçülü olmaması hâlinde mümkündür.

CMK 104 uyarınca şüpheli veya sanık, soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında salıverilmesini isteyebilir.

Tahliye taleplerinde yalnızca kişinin sabit ikametgâhının bulunması, ailesinin olması veya sabıkasız olması gibi kişisel durumların ileri sürülmesi yeterli olmayabilir.

Etkili bir tahliye talebinde özellikle suç isnadına ilişkin somut deliller, kuvvetli suç şüphesi, tutuklama nedenleri ve adli kontrol tedbirlerinin yeterliliği üzerinde durulmalıdır.

Kuvvetli Suç Şüphesinin Yetersiz Olması Nedeniyle Tahliye

Müstehcenlik suçunda tahliye taleplerinde öncelikle suçlamanın dayandığı deliller incelenmelidir.

Örneğin yalnızca NCMEC raporunda IP adresinin bulunması nedeniyle tutuklanan bir kişinin dijital cihazlarında ihbara konu görüntüler tespit edilememişse ve hesabın başka kişiler tarafından kullanıldığına ilişkin somut veriler bulunuyorsa, bu hususların kuvvetli suç şüphesine etkisi tahliye talebinde açıklanmalıdır.

Benzer şekilde müstehcen görüntülerin yalnızca otomatik oluşturulan geçici internet dosyalarında bulunması ve bunların bilinçli olarak depolandığına ilişkin yeterli teknik bulgu bulunmaması da önemli bir savunma konusu olabilir.

Dijital Delillerin Toplanmış Olması Nedeniyle Tahliye

Müstehcenlik soruşturmalarında şüphelinin telefonuna, bilgisayarına ve diğer dijital materyallerine el konulması mümkündür.

El konulan cihazların adli kopyaları alınmış, içerikler incelenmiş ve deliller güvence altına alınmışsa, delil karartma tehlikesinin hangi somut gerekçeyle devam ettiği tartışılmalıdır.

Özellikle tutuklamanın devamına ilişkin kararda yalnızca delillerin henüz toplanmadığının belirtilmesi, hangi delillerin toplanmadığı ve şüphelinin bunlara nasıl müdahale edebileceği açıklanmadığında yeterli gerekçelendirme sorunu doğurabilir.

Bu nedenle tahliye isteminde soruşturmanın ulaştığı aşama ve artık tutuklamayı gerekli kılmayan gelişmeler açıkça gösterilmelidir.

Suç Vasfının Yanlış Belirlenmesi Nedeniyle Tahliye

Müstehcenlik suçunda tahliye bakımından önemli konulardan biri de isnat edilen fiilin hangi fıkra kapsamında kaldığıdır.

Örneğin şüpheli hakkında TCK 226/5 kapsamında yayınlama suçundan tutuklama kararı verilmiş olmasına rağmen, mevcut deliller yalnızca bulundurma fiiline işaret ediyorsa bu farklılık tutuklamanın ölçülülüğü bakımından önem taşır.

Bunun gibi, görüntülerin TCK 226/4 kapsamına girmediğinin bilirkişi raporuyla belirlenmesi durumunda, söz konusu fıkraya dayalı suç şüphesinin devam edip etmediği tartışılmalıdır.

Suç vasfının değişmesi her durumda kendiliğinden tahliye sonucunu doğurmaz. Ancak uygulanması muhtemel ceza miktarının ve suç isnadının dayanağının değişmesi, tutuklama tedbirinin yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir.

Müstehcenlik Suçunda Adli Kontrol Kararı Verilebilir mi?

Müstehcenlik suçundan tutuklama yerine adli kontrol uygulanması mümkündür.

CMK 109’da düzenlenen adli kontrol, tutuklamanın amaçlarını kişinin özgürlüğünden tamamen yoksun bırakılmadan gerçekleştirmeye yönelik bir koruma tedbiridir.

Somut olayın özelliklerine göre yurt dışına çıkış yasağı, belirli aralıklarla kolluk birimine başvurma veya kanunda öngörülen diğer adli kontrol yükümlülükleri uygulanabilir.

Örneğin şüphelinin sabit ikametgâhının bulunması, soruşturmaya katılım göstermesi, dijital delillerin güvence altına alınmış olması ve kaçma şüphesine ilişkin somut bulguların bulunmaması durumunda adli kontrolün yeterli olup olmayacağı değerlendirilmelidir.

CMK 101/2 uyarınca tutuklama kararlarında, adli kontrol tedbirlerinin neden yetersiz kalacağı somut olgularla gerekçelendirilmelidir.

Bu nedenle müstehcenlik suçundan tutuklama kararı verilmesi veya tutukluluğun devam ettirilmesi için adli kontrolün neden yeterli olmayacağının da açıklanması gerekir.

Müstehcenlik Suçunda Tutukluluğa İtiraz Nasıl Yapılır?

Müstehcenlik suçundan verilen tutuklama kararına karşı kanun yoluna başvurulabilir.

CMK 268 uyarınca tutuklama kararına karşı genel itiraz süresi, kararın öğrenilmesinden itibaren iki haftadır.

İtiraz, kararı veren hâkimlik veya mahkemeye sunulur. Kararı veren merci itirazı yerinde görürse kararını düzeltebilir. Aksi durumda itirazı incelemeye yetkili mercie gönderir.

Tutuklamaya itiraz dilekçesinde, yalnızca kararın hukuka aykırı olduğu belirtilmemeli; hukuka aykırılığın hangi nedenlerden kaynaklandığı somut olarak açıklanmalıdır.

Özellikle tutuklama gerekçesindeki eksiklikler, kuvvetli suç şüphesini zayıflatan teknik bulgular, delillerin toplanmış olması, kaçma şüphesinin bulunmaması ve adli kontrolün yeterliliği değerlendirilmelidir.

Tutuklamaya itirazın reddedilmesi, soruşturmanın ilerleyen aşamalarında yeniden tahliye talebinde bulunulmasını engellemez. CMK 104 kapsamında tahliye istemi ayrıca yapılabilir.

Müstehcenlik Suçunda Tutukluluk Süresi Ne Kadardır?

Müstehcenlik suçunda tutukluluk süresi bakımından CMK 102 hükümleri uygulanır.

TCK 226 kapsamındaki suçlar, tek başlarına ele alındığında kural olarak asliye ceza mahkemesinin görevine girmektedir.

Ağır ceza mahkemesinin görevine girmeyen işlerde genel tutukluluk süresi en çok bir yıldır. Zorunlu hâllerde gerekçesi gösterilerek bu süre altı ay daha uzatılabilir.

Bunun yanında CMK 102/4 uyarınca soruşturma evresindeki tutukluluk süresi, ağır ceza mahkemesinin görevine girmeyen işler bakımından altı ayı geçemez.

Dolayısıyla yalnızca TCK 226 kapsamındaki bir soruşturmada, uygulanacak genel süreler bakımından soruşturma ve kovuşturma aşamalarının birbirinden ayrılması gerekir.

Aynı dosyada ağır ceza mahkemesinin görevine giren başka bir suçun bulunması hâlinde farklı sürelerin değerlendirilmesi gerekebilir.

Burada önemle belirtilmelidir ki kanunda öngörülen azami tutukluluk süreleri, şüpheli veya sanığın bu sürelerin sonuna kadar tutuklu kalabileceği anlamına gelmez.

Tutuklama şartlarının ortadan kalkması hâlinde azami süre dolmadan da tahliye kararı verilmesi gerekir.

Ayrıca CMK 108 uyarınca tutukluluk durumu soruşturma aşamasında en geç otuzar günlük sürelerle incelenir. Kovuşturma aşamasında ise mahkeme her oturumda veya gerekli gördüğü diğer zamanlarda tutukluluğun devamının gerekip gerekmediğini değerlendirir.

Müstehcenlik Suçunda Tutuklama ve Çocuğun Cinsel İstismarı Suçu Arasındaki Fark

Müstehcenlik suçuna ilişkin soruşturmalarda zaman zaman çocuğun cinsel istismarı suçuyla da karşılaşılmaktadır.

Ancak TCK 226 kapsamında çocukların kullanıldığı müstehcen görüntülerin bulundurulması veya depolanması ile TCK 103 kapsamında çocuğun cinsel istismarı suçu aynı değildir.

Bir kişinin çocukların kullanıldığı müstehcen görüntüleri bulundurduğunun iddia edilmesi, kendisinin görüntülerdeki çocuğa yönelik cinsel istismar fiilini gerçekleştirdiği anlamına gelmez.

Buna karşılık görüntülerin şüpheli tarafından gerçek bir çocuk kullanılarak üretildiği durumlarda, somut eylemin özelliklerine göre her iki suçun oluşması gündeme gelebilir.

Bu ayrım tutuklama bakımından da önemlidir. Çünkü TCK 103’te düzenlenen çocuğun cinsel istismarı suçu CMK 100/3 kapsamında katalog suçlar arasında yer alırken, TCK 226’daki müstehcenlik suçu katalog suçlar arasında değildir.

Dolayısıyla tutuklamaya ilişkin değerlendirmede hangi suçun isnat edildiği ve bu isnadın dayandığı delillerin neler olduğu açıkça belirlenmelidir.

Bu iki suçun unsurlarının karıştırılması, hem suç vasfının belirlenmesinde hem de tutuklamanın ölçülülüğünün değerlendirilmesinde hukuki sorunlara neden olabilir.

Müstehcenlik Suçundan Tutuklanan Kişi Beraat Edebilir mi?

Müstehcenlik suçundan tutuklama kararı verilmiş olması, kişinin yargılama sonunda mutlaka mahkûm edileceğini göstermez.

Tutuklama aşamasında aranan kuvvetli suç şüphesi ile mahkûmiyet hükmü için gerekli ispat düzeyi birbirinden farklıdır.

Yargılama sonunda suçun kanuni unsurlarının gerçekleşmediğinin, fiilin sanık tarafından işlenmediğinin veya isnadın mahkûmiyete yeterli kesinlikte ispatlanamadığının anlaşılması durumunda beraat kararı verilebilir.

Örneğin bilgisayarda bulunan müstehcen görüntülerin sanık tarafından bilinçli olarak depolanmadığının veya iddia edilen sosyal medya paylaşımının sanık tarafından yapılmadığının anlaşılması, suç isnadının değerlendirilmesini doğrudan etkileyebilir.

Bunun yanında hukuka aykırı deliller, çelişkili bilirkişi raporları ve failin belirlenememesi gibi sorunlar da yargılama sonucunda önem taşıyabilir.

Ancak her teknik eksikliğin mutlaka beraat sonucunu doğuracağı söylenemez. Mahkeme, dosyada mevcut bütün hukuka uygun delilleri birlikte değerlendirir.

Ceza davalarında beraat nedenleri hakkında ayrıntılı bilgi için Cinsel Suçlarda Beraat Nedenleri Nelerdir? başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Ayrıca bazı dosyalarda müstehcenlik iddiasına başka kişilere yönelik gerçeğe aykırı cinsel suç isnatları da eşlik edebilir. Böyle durumlarda iftira iddiası, müstehcenlik suçundan ayrı olarak kendi kanuni şartları çerçevesinde incelenmelidir. Bu konu hakkında Cinsel İftira Nasıl Kanıtlanır? başlıklı yazımızdan bilgi alabilirsiniz.

Müstehcenlik Suçunda Tutuklama Hakkında Sık Sorulan Sorular

Müstehcenlik suçundan hemen tutuklama kararı verilir mi?

Hayır. Müstehcenlik suçunun hangi fıkra kapsamında kaldığı, kuvvetli suç şüphesini gösteren somut deliller, tutuklama nedenleri ve ölçülülük şartı değerlendirilmeden hukuka uygun bir tutuklama kararı verilemez.

Telefonda çocukların kullanıldığı müstehcen görüntü bulunursa tutuklama olur mu?

TCK 226/3 kapsamında tutuklama hukuken mümkündür. Ancak görüntülerin içeriği, bunların kimin tarafından kaydedildiği, şüphelinin kastı ve tutuklama nedenleri ayrıca değerlendirilmelidir. Telefonda görüntü bulunması tek başına tutuklamayı zorunlu kılmaz.

Müstehcen görüntü bulundurmaktan tutuklanan kişi tahliye olabilir mi?

Evet. Tutuklamanın dayandığı kuvvetli suç şüphesinin zayıflaması, tutuklama nedenlerinin ortadan kalkması veya adli kontrolün yeterli hâle gelmesi durumunda tahliye kararı verilebilir.

NCMEC raporu nedeniyle tutuklama yapılabilir mi?

NCMEC bildirimi üzerine yürütülen soruşturmada, rapor ve diğer somut delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda kanuni koşulların gerçekleşmesi hâlinde tutuklama kararı verilebilir. NCMEC raporunun varlığı kendiliğinden tutuklama nedeni değildir.

Bilgisayarda bulunan müstehcen görüntülerin silinmiş olması tahliyeyi sağlar mı?

Silinmiş görüntülerin bulunması tek başına tahliyeyi sağlamaz. Görüntülerin önceden bilinçli olarak depolanıp depolanmadığı, ne şekilde silindiği, veri kurtarma işlemlerinin ne gösterdiği ve diğer deliller incelenmelidir.

Müstehcenlik suçunda adli kontrol ile serbest kalınabilir mi?

Evet. Tutuklama şartları yönünden değerlendirme yapıldıktan sonra adli kontrolün yeterli olacağı sonucuna ulaşılırsa kişi tutuklanmadan veya tutukluluğu sona erdirilerek adli kontrol altında serbest bırakılabilir.

Müstehcenlik suçunda tutuklamaya itiraz süresi kaç gündür?

CMK 268 uyarınca genel itiraz süresi kararın öğrenilmesinden itibaren iki haftadır. Bunun yanında CMK 104 kapsamında soruşturma ve kovuşturma boyunca tahliye talep edilebilir.

Müstehcenlik suçunda katalog suç hükümleri uygulanır mı?

TCK 226 kapsamındaki müstehcenlik suçu CMK 100/3’teki katalog suçlar arasında değildir. Ancak olayda ayrıca TCK 103 gibi katalog kapsamında başka bir suç isnat ediliyorsa, o suç yönünden ayrı değerlendirme yapılmalıdır.

Müstehcenlik Suçunda Tutuklama ve Savunmanın Önemi

front view blurry lawyer working 24 2

Müstehcenlik suçunda tutuklama, suçlamanın niteliği ve somut olayın özelliklerine göre başvurulabilecek bir koruma tedbiridir.

TCK 226/1 bakımından CMK 100/4 gereğince tutuklama yasağı bulunurken, diğer fıkralarda kanuni şartların gerçekleşmesi hâlinde tutuklama kararı verilebilir.

Ancak müstehcenlik suçunun CMK 100/3 kapsamında katalog suçlardan olmaması nedeniyle özellikle tutuklama nedenlerinin somut biçimde ortaya konulması gerekmektedir.

Çocukların kullanıldığı müstehcen görüntülerin bulundurulması veya sosyal medyada paylaşılması iddialarında dijital delillerin güvenilirliği, failin kimliğinin belirlenmesi, bilinçli depolama kastı ve suç vasfının doğru tespiti önem taşımaktadır.

NCMEC raporları, IP adresleri ve dijital cihaz incelemeleri kuvvetli suç şüphesinin belirlenmesinde önemli deliller oluşturabilir. Bununla birlikte söz konusu delillerin somut olayla ve şüpheliyle bağlantısının değerlendirilmesi gerekir.

Müstehcenlik suçundan tutuklanan kişinin tahliyesi bakımından en önemli husus, tutuklamayı gerekli kılan nedenlerin somut olarak ortaya konulup konulmadığı ve daha hafif koruma tedbirlerinin yeterli olup olmadığıdır.

Bu nedenle müstehcenlik suçunda tutuklama ve tahliye değerlendirmeleri yalnızca suçun kanuni cezasına göre değil; dosyadaki dijital deliller, Yargıtay içtihatları ve Ceza Muhakemesi Kanunu’nun tutuklamaya ilişkin hükümleri birlikte incelenerek yapılmalıdır.

Av. Harun Karadağ