Bıçakla kasten adam öldürmeye teşebbüs, uygulamada en sık karşılaşılan ağır ceza suçlarından biridir. Özellikle kavga, husumet, aile içi anlaşmazlık veya ani gelişen tartışmalar sırasında meydana gelen bıçaklama olaylarında soruşturma makamları çoğu zaman öncelikle “kasten öldürmeye teşebbüs” şüphesiyle işlem yapmaktadır.
Ancak her bıçaklama olayı öldürmeye teşebbüs suçu oluşturmaz. Bazı durumlarda eylem yalnızca kasten yaralama olarak kabul edilirken, bazı olaylarda ise fail hakkında kasten öldürmeye teşebbüs suçundan mahkûmiyet kararı verilmektedir.
Bu yazımızda bıçakla kasten adam öldürmeye teşebbüs cezası, tutukluluk durumu, haksız tahrik, meşru müdafaa, tazminat hakkı ve Yargıtay kararları ışığında konu ayrıntılı şekilde incelenecektir.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüs Nedir?
Kasten öldürmeye teşebbüs, failin bir kişiyi öldürme kastıyla hareket etmesine rağmen elinde olmayan nedenlerle ölüm sonucunun gerçekleşmemesidir.
Türk Ceza Kanunu’nun 35. maddesinde düzenlenen teşebbüs hükümleri gereğince, fail suçun icrasına başlamış ancak netice meydana gelmemişse cezalandırılır.
Bıçakla gerçekleştirilen eylemlerde mahkemeler şu kriterleri değerlendirir:
- Darbenin sayısı,
- Darbelerin yöneltildiği vücut bölgeleri,
- Kullanılan bıçağın niteliği,
- Yaralanmanın ağırlığı,
- Fail ile mağdur arasındaki husumet,
- Olay öncesi ve sonrası davranışlar,
- Failin eylemine neden son verdiği.
Özellikle göğüs, karın, boyun ve sırt gibi hayati bölgelere yönelen bıçak darbeleri öldürme kastının önemli göstergeleri olarak kabul edilmektedir.
Her Bıçaklama Olayı Öldürmeye Teşebbüs Sayılır mı?
Hayır.
Yargıtay‘ın yerleşik uygulamasına göre her bıçaklı yaralama olayı öldürmeye teşebbüs olarak değerlendirilemez. Öldürme kastının kesin ve inandırıcı delillerle ortaya konulması gerekir.
Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 2009/5944 sayılı kararında; mağdurun sırt bölgesinden bıçakla yaralanmasına rağmen iç organ ve büyük damar yaralanmasının bulunmaması, sanığın eylemine kendiliğinden son vermesi ve öldürme kastını gösteren yeterli delil bulunmaması nedeniyle olayın öldürmeye teşebbüs değil, kasten yaralama suçu olarak değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Bu karar, bıçak kullanılmış olmasının tek başına öldürme kastını göstermeyeceğini ortaya koymaktadır.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüs Cezası Kaç Yıldır?
Kasten öldürme suçunun temel cezası müebbet hapistir.
Ancak ölüm gerçekleşmemiş ve suç teşebbüs aşamasında kalmışsa TCK m.35 uygulanır.
Müebbet Hapis Gerektiren Suçlarda
Fail hakkında: 9 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası verilir.
Ağırlaştırılmış Müebbet Gerektiren Hallerde
Örneğin;
- Tasarlayarak öldürme,
- Canavarca hisle öldürme,
- Çocuğu öldürme,
- Eşe karşı öldürme gibi durumlarda teşebbüs hükümleri uygulanırsa: 13 yıldan 20 yıla kadar hapis cezası verilebilir.
Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 2018/2391 sayılı kararında mağdurun 17 bıçak darbesiyle yaralanması, karaciğer, mide ve böbrek yaralanmaları oluşması nedeniyle üst sınıra yakın ceza verilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüsten Ceza Alan Ne Kadar Yatar?
İnfaz süresi alınan ceza miktarına göre değişmektedir.
Örneğin:
- 10 yıl hapis cezası alan kişi yaklaşık 6 yıl civarında,
- 12 yıl hapis cezası alan kişi yaklaşık 8 yıl civarında,
- 15 yıl hapis cezası alan kişi ise yaklaşık 10 yıl civarında,
cezaevinde kalabilmektedir.
Ancak;
- Mükerrirlik,
- Denetimli serbestlik,
- Koşullu salıverme,
- Açık cezaevi şartları, gibi hususlar infaz süresini değiştirebilir.
Bu nedenle her dosyanın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Bıçaklanan Kişi Tazminat Alabilir mi?
Evet.
Bıçakla öldürmeye teşebbüs suçuna maruz kalan kişi maddi ve manevi tazminat talep edebilir.
Maddi Tazminat
- Tedavi giderleri,
- İlaç masrafları,
- Çalışma gücü kaybı,
- Kazanç kaybı,
- Bakıcı giderleri istenebilir.
Manevi Tazminat
Mağdurun yaşadığı korku, acı, psikolojik yıkım ve yaşam kalitesindeki düşüş nedeniyle manevi tazminat talep etmesi mümkündür.
Ceza mahkemesindeki mahkûmiyet kararı, açılacak tazminat davasında önemli delil niteliği taşır.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüs Eden Tutuklu Mu Yargılanır?
Uygulamada çoğu dosyada tutuklama kararı verilmektedir.
Bunun temel sebepleri:
- Suçun katalog suçlardan olması,
- Ceza miktarının yüksekliği,
- Kaçma şüphesi,
- Delilleri etkileme ihtimali olarak sıralanabilir.
Ancak her olayda tutuklama zorunlu değildir.
Özellikle;
- Sabit ikametgâh bulunması,
- Delillerin toplanmış olması,
- Kaçma şüphesinin bulunmaması,
gibi durumlarda adli kontrol kararı verilmesi de mümkündür.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüs Eden Bıçak Taşımaktan da Ceza Alır mı?
Olayda kullanılan bıçağın niteliğine göre ayrıca ceza gündeme gelebilir.
6136 sayılı Kanun kapsamında yasak niteliği bulunan:
- Sustalı bıçak,
- Kelebek bıçak,
- Kama,
- Hançer gibi aletlerin taşınması ayrıca suç oluşturabilir.
Ancak mutfak bıçağı, ekmek bıçağı veya gündelik kullanım amacı taşıyan bazı bıçaklar bakımından her olayda ayrıca ceza verilmez.
Bu nedenle kullanılan aletin niteliği ayrıca incelenmelidir.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüste Haksız Tahrik Uygulanır mı?
Evet.
TCK’nın 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik hükümleri öldürmeye teşebbüs suçlarında da uygulanabilir.
Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 2014/625 sayılı kararında mağdurun işyeri sahibini darp etmesi üzerine sanığın gerçekleştirdiği öldürmeye teşebbüs eyleminde haksız tahrik indiriminin uygulanması gerektiği kabul edilmiştir.
Yine Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 2013/6803 sayılı kararında mağdurun sanığa kül tablası fırlatması nedeniyle öldürmeye teşebbüs suçunda haksız tahrik hükümlerinin değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Buna karşılık Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 2011/6865 sayılı kararında mağdurdan kaynaklanan herhangi bir tahrik bulunmadığı halde haksız tahrik uygulanmasının hukuka aykırı olduğu ifade edilmiştir.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüste Meşru Müdafaa Olur mu?
Meşru müdafaa şartları varsa fail ceza almayabilir.
Bunun için:
- Haksız bir saldırı bulunmalı,
- Saldırı gerçekleşiyor veya gerçekleşmesi kesin olmalı,
- Savunma zorunlu olmalı,
- Savunma saldırıyla orantılı olmalıdır.
Örneğin kişinin kendisine yönelen bıçaklı saldırıyı bertaraf etmek amacıyla karşı koyması halinde meşru müdafaa gündeme gelebilir.
Ancak saldırı sona erdikten sonra intikam amacıyla gerçekleştirilen bıçaklama eylemleri meşru müdafaa kapsamında değerlendirilmez.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüste Yaralamanın Ağırlığı Neden Önemlidir?
Yargıtay kararlarında cezanın belirlenmesinde yaralanmanın ağırlığı büyük önem taşımaktadır.
Yargıtay 2014/6546 Kararı
Mağdurun karaciğer ve dalağında ciddi yaralanmalar meydana gelmiş, organ kaybı oluşmuştur. Yargıtay bu kadar ağır sonuç doğuran olayda alt sınırdan ceza verilmesini hukuka aykırı bulmuştur.
Yargıtay 2015/517 Kararı
Göğüs bölgesine isabet eden ve hayati tehlike yaratan bıçak darbelerinde verilen cezanın düşük kaldığı belirtilmiştir.
Yargıtay 2015/4677 Kararı
İnce bağırsak ve kolon yaralanmalarına neden olan olayda meydana gelen zarar dikkate alınarak daha yüksek ceza verilmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Bu kararlar, yaralanmanın niteliğinin cezanın belirlenmesinde doğrudan etkili olduğunu göstermektedir.
Yardım Eden Kişi de Öldürmeye Teşebbüsten Sorumlu Olur mu?
Her zaman değil.
Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 2013/7795 sayılı kararında sanığın yanında bulunan kişinin öldürmeye teşebbüs suçuna yardım ettiğine dair kesin delil bulunmadığından beraat kararı verilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Dolayısıyla olay yerinde bulunmak tek başına suç ortaklığı anlamına gelmez.
Bıçakla Kasten Adam Öldürmeye Teşebbüs Şikâyete Bağlı Mı?
Hayır. Bıçakla kasten adam öldürmeye teşebbüs suçu şikâyete bağlı suçlardan değildir. Mağdur şikâyetçi olmasa, şikâyetinden vazgeçse veya sanığın cezalandırılmasını istemediğini beyan etse bile Cumhuriyet Savcılığı soruşturmayı sürdürür ve kamu davası açılabilir. Çünkü bu suç yalnızca mağdura karşı değil, aynı zamanda toplum düzenine karşı işlenmiş ağır suçlardan biri olarak kabul edilmektedir.
Öldürmeye Teşebbüs Suçunda Uzlaştırma Olur Mu?
Hayır. Kasten adam öldürmeye teşebbüs suçu uzlaştırma kapsamında bulunan suçlardan değildir. Bu nedenle tarafların anlaşması, maddi zararın giderilmesi veya mağdurun sanığı affetmesi ceza davasının düşmesine yol açmaz. Ancak mağdurun sanık lehine beyanda bulunması veya taraflar arasındaki husumetin sona ermesi bazı durumlarda cezanın bireyselleştirilmesi bakımından mahkeme tarafından değerlendirilebilir.
Bıçak Darbesi Hayati Bölgeye Gelmezse Öldürmeye Teşebbüs Sayılır Mı?
Her zaman değil. Bir olayın öldürmeye teşebbüs olarak kabul edilebilmesi için yalnızca kullanılan aracın bıçak olması yeterli değildir. Mahkeme, failin öldürme kastıyla hareket edip etmediğini araştırır. Darbenin hayati olmayan bir bölgeye isabet etmesi, tek başına öldürmeye teşebbüs suçunun oluşmadığını göstermez. Ancak bu durum, öldürme kastının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesinde önemli bir kriterdir.
Örneğin kol, bacak veya omuz bölgesine yönelik tek bir darbe bazı olaylarda kasten yaralama olarak kabul edilirken; olayın oluş şekli, failin sözleri, darbe sayısı ve taraflar arasındaki husumet birlikte değerlendirildiğinde öldürmeye teşebbüs sonucuna da ulaşılabilir. Bu nedenle her olay kendi özel koşulları içinde incelenmektedir.
İlk Kez Suç İşleyen Kişi Öldürmeye Teşebbüsten Cezaevine Girer Mi?
Evet. İlk kez suç işlenmiş olması tek başına cezaevine girmeyi engellemez. Kasten adam öldürmeye teşebbüs suçunda verilen hapis cezaları oldukça yüksek olduğundan, hükmün açıklanmasının geri bırakılması, kısa süreli hapis cezasına çevirme veya erteleme gibi kurumların uygulanması çoğu zaman mümkün değildir.
Bu nedenle sabıkasız bir kişinin dahi öldürmeye teşebbüs suçundan mahkûm olması halinde ceza infaz kurumuna girmesi söz konusu olabilir. Ancak cezanın miktarı, haksız tahrik, meşru müdafaa sınırının aşılması veya teşebbüs derecesi gibi hususlar sonucu etkileyebilir.
Öldürmeye Teşebbüs Suçunda Etkin Pişmanlık Var Mı?
Türk Ceza Kanunu’nda kasten öldürmeye teşebbüs suçu bakımından özel bir etkin pişmanlık hükmü bulunmamaktadır. Bu nedenle failin sonradan pişman olması veya mağdurun tedavi masraflarını karşılaması doğrudan cezada indirim yapılmasını sağlamaz.
Bununla birlikte failin olaydan sonra mağdura yardım etmesi, ambulans çağırması, hastaneye götürmesi veya zararın giderilmesine yönelik çaba göstermesi mahkeme tarafından takdiri indirim nedeni olarak değerlendirilebilir. Ancak bu durum etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanacağı anlamına gelmez.
Öldürmeye Teşebbüs Suçunda Ağır Ceza Avukatının Önemi
Bıçakla kasten adam öldürmeye teşebbüs suçu, Türk Ceza Kanunu’nda en ağır yaptırımlara bağlanan suçlardan biridir. Ancak her bıçaklama olayı otomatik olarak öldürmeye teşebbüs sayılmaz. Mahkemeler olayın tüm özelliklerini değerlendirerek öldürme kastının bulunup bulunmadığını araştırmaktadır.
Özellikle darbe sayısı, hedef alınan bölge, yaralanmanın ağırlığı, fail ile mağdur arasındaki ilişki, haksız tahrik ve meşru müdafaa gibi hususlar davanın sonucunu doğrudan etkilemektedir.
Bu nedenle bıçakla adam öldürmeye teşebbüs suçundan yürütülen soruşturma ve kovuşturmalarda dosyanın alanında uzman bir ağır ceza avukatı tarafından takip edilmesi büyük önem taşımaktadır.
Adam Öldürme ve Öldürmeye Teşebbüs Suçları ile ilgili olarak Ağır Ceza Avukatı Harun Karadağ ile iletişime geçebilirsiniz.
