Uyuşturucu kullanım sınırı, ele geçirilen uyuşturucu maddenin kişisel kullanım amacıyla mı yoksa uyuşturucu ticareti amacıyla mı bulundurulduğunun belirlenmesinde en önemli ölçütlerden biridir. Ancak uygulamada sıklıkla düşünüldüğünün aksine Türk Ceza Kanunu’nda bütün uyuşturucu maddeler bakımından geçerli olan “bu kadar gramın altı kullanımdır, üzeri ticaret suçunu oluşturur” şeklinde kesin bir sınır bulunmamaktadır.
Yargıtay kararlarında da uyuşturucu kişisel kullanım sınırı yalnızca gram miktarına göre belirlenmemektedir. Ele geçirilen maddenin miktarı yanında uyuşturucunun kaç paket halinde bulunduğu, saklandığı yer, hassas terazi veya paketleme malzemesi bulunup bulunmadığı, kişinin gerçekten uyuşturucu kullanıp kullanmadığı, kan ve idrar sonuçları, telefon yazışmaları, fiziki takip, para hareketleri ve başkasına uyuşturucu verildiğine veya satıldığına ilişkin somut deliller birlikte değerlendirilmektedir.
Bu nedenle 10 gram uyuşturucu kullanımdır, 20 gramdan fazlası ticarettir veya 50 gram uyuşturucu ile yakalanan herkes uyuşturucu ticaretinden ceza alır şeklinde bütün uyuşturucu maddelere uygulanabilecek bir hukuk kuralı yoktur.
Uyuşturucu Kişisel Kullanım Sınırı Kaç Gramdır?
Uyuşturucu maddelerde herkes ve her uyuşturucu türü için geçerli tek bir kişisel kullanım sınırı bulunmamaktadır. Yargıtay, miktarı önemli bir kriter kabul etmekle birlikte uyuşturucunun bulunduruluş amacı, paketlenme biçimi, sanığın kullanıcı olup olmadığı ve satışa ilişkin başka deliller bulunup bulunmadığını birlikte değerlendirmektedir.
Türk Ceza Kanunu’nun 191. maddesinde kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak veya kullanmak suç olarak düzenlenmiştir. Güncel düzenlemeye göre suçun cezası iki yıldan beş yıla kadar hapistir. İlk soruşturma bakımından ise kanunda kamu davasının açılmasının ertelenmesi ve denetimli serbestliğe ilişkin özel hükümler bulunmaktadır.
Uyuşturucunun satılması, satışa arz edilmesi, başkasına verilmesi, sevk edilmesi, nakledilmesi, depolanması veya ticari amaçla satın alınması, kabul edilmesi ya da bulundurulması ise TCK 188 kapsamında çok daha ağır yaptırımlara tabidir.
Dolayısıyla uyuşturucu dosyalarında esas mesele yalnızca “kaç gram uyuşturucu bulundu?” sorusu değildir. Asıl cevaplandırılması gereken soru şudur:
Ele geçirilen uyuşturucunun kullanma dışında bir amaçla bulundurulduğunu gösteren, kuşku sınırlarını aşan somut deliller bulunmakta mıdır?
Bu konuya ilişkin delil değerlendirmeleri ayrıca “Uyuşturucu Ticareti Somut Delil Nedir?” ve “Uyuşturucu Satıcılığı Suçunda Delil Yetersizliği” başlıklı yazılarımızda ayrıntılı olarak incelenmiştir.
Yargıtay Uyuşturucu Kullanım Sınırını Nasıl Belirliyor?
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun yerleşik kararlarında kullanma amacı ile ticaret amacı arasındaki ayrım yapılırken üç temel kriter öne çıkmaktadır.
Birinci kriter kişinin uyuşturucuyu başkasına satma, verme veya tedarik etme yönünde bir davranışta bulunup bulunmadığıdır.
İkinci kriter uyuşturucunun bulundurulduğu yer ve bulunduruluş biçimidir. Çok sayıda, birbirine yakın miktarlarda hazırlanmış küçük paketler, uyuşturucunun yanında hassas terazi ve paketleme malzemelerinin bulunması veya maddenin olağan kişisel kullanım alanından farklı bir yerde gizlenmesi ticaret amacı yönünde değerlendirmeye konu olabilir.
Üçüncü kriter ise uyuşturucunun çeşidi ve miktarıdır. Ancak kişisel kullanım miktarının kişinin fiziksel özelliklerine, kullanım alışkanlığına, uyuşturucunun türüne ve niteliğine göre değişebileceği de Yargıtay tarafından kabul edilmektedir.
Son dönem Yargıtay kararları bu yaklaşımın hâlen devam ettiğini göstermektedir.
Uyuşturucu Maddelerin Kullanım Sınırları – Yargıtay Kararlarıyla Karşılaştırma
| Uyuşturucu/Madde | Yargıtay kararlarından çıkan genel sonuç |
| Metamfetamin | Kesin gram sınırı yoktur. 0,9 gram gibi düşük miktarlar başka ticaret delili yoksa kullanım kapsamında değerlendirilebilirken, birkaç gram dahi satış delilleriyle birlikte TCK 188 kapsamında değerlendirilebilir. |
| Sentetik kannabinoid / Bonzai | Esrar için kabul edilen miktarlar doğrudan uygulanamaz. Maddenin yoğunluğu, miktarı ve özellikle paketleme biçimi önemlidir. |
| Captagon | Kesin hap sayısı yoktur. 13 hap bulunan bir dosyada miktar kullanım kapsamında kabul edilirken yüzlerce hap ve satış delilleri bulunan dosyalarda ticaret kabul edilmiştir. |
| Ekstazi / MDMA | Kesin tablet veya hap sınırı yoktur. Ekstazi sayısı tek başına yeterli değildir; satış ikrarı, fiziki takip, HTS/tape kayıtları, teşhis, diğer uyuşturucular ve dosyanın tüm delilleri birlikte değerlendirilir. |
| MDMB-4EN-PINACA | Sabit gram sınırı bulunmamaktadır. Miktarın yanında tanık, telefon, parmak izi, toksikoloji ve paketleme delilleri önemlidir. |
| PC uyuşturucu | Kesin bir kullanım gramajı belirlenmiş değildir. Maddenin içeriği ve olayın bütün delilleri değerlendirilir. |
| Eroin | “20 gram kesin kullanım sınırıdır” şeklinde bir kural yoktur. Çok düşük miktarlar dahi satış kanıtlanırsa ticaret olabilir. |
| Skunk | Miktar tek başına belirleyici değildir. Paketleme, diğer uyuşturucular ve ticari deliller birlikte değerlendirilir. |
| Lyrica / Galara | Pregabalin içeren reçeteli ilaçlar klasik uyuşturuculardan farklı değerlendirilmelidir. Reçete, tedavi geçmişi, uzman raporu ve satış/temin delilleri önemlidir. |
| Kenevir ekimi | Diğerlerinden farklı olarak Yargıtay uygulamasında ticari amaç yönünde başka delil yoksa 20 köke kadar kenevir kişisel ihtiyaç kapsamında değerlendirilebilmektedir. |
Tablodaki miktarlar hiçbir şekilde otomatik suç sınırı olarak değerlendirilmemelidir. Her dosyanın kendi delilleri esas alınır.
Metamfetamin Kullanım Sınırı Kaç Gramdır?
Metamfetamin kişisel kullanım sınırı özellikle son yıllarda Yargıtay kararlarında sıklıkla tartışılmaktadır.
Yargıtay 20. Ceza Dairesinin 2018/2232 Esas, 2018/4842 Karar sayılı kararında net 9,9 gram metamfetamin kişisel kullanım kapsamında değerlendirilmiştir. Ancak sonraki kararlar 9,9 gramın kesin bir yasal sınır olmadığını açık biçimde göstermektedir.
Örneğin Yargıtay 8. Ceza Dairesinin E.2025/881, K.2026/939 sayılı kararına konu olayda araçta net 0,9 gram metamfetamin ve 9 gram esrar bulunmuştur. Sanık hakkında uyuşturucu ticareti ihbarı veya satış tespiti bulunmaması ve idrar analizinin kullanıcılık savunmasını desteklemesi nedeniyle ticaret suçundan mahkûmiyet bozulmuştur.
Buna karşılık Yargıtay 8. Ceza Dairesinin E.2025/717, K.2026/427 sayılı kararında yalnızca 4,8 gram metamfetamin bulunmasına rağmen dosyada ayrıca 77 gram sentetik kannabinoid ve uyuşturucu ticaretine yönelik olduğu değerlendirilen telefon yazışmaları bulunması nedeniyle ticaret mahkûmiyetinde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Bu iki karar birlikte değerlendirildiğinde çok önemli bir sonuç ortaya çıkmaktadır:
Uyuşturucu kullanım sınırı bir matematik formülü değildir.
0,9 gramın bulunduğu bir dosyayla 4,8 gramın bulunduğu başka bir dosya arasındaki temel fark yalnızca miktar değildir; ticareti destekleyen diğer delillerdir.
Metamfetamin bakımından çok daha fazla güncel karar ve farklı gramaj örnekleri için “Metamfetamin Kullanım Sınırı Ne Kadardır? Güncel Yargıtay Kararları” başlıklı ayrıntılı yazımız incelenebilir.
Halk arasında ateş buz, kristal veya kristal uyuşturucu olarak bilinen maddenin de metamfetamin olduğu unutulmamalıdır. Bu konudaki ceza ve suç ayrımı ayrıca “Ateş Buz Uyuşturucu Suçu” başlıklı yazımızda ele alınmıştır.
Bonzai – Sentetik Kannabinoid Kullanım Sınırı
Sentetik kannabinoidlerde kişisel kullanım miktarının tespiti daha farklı özellik göstermektedir. Esrar veya başka maddeler için kullanılan miktarların bonzaiye doğrudan uygulanması doğru değildir.
Örneğin Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2020/1008 sayılı kararında 56 gram sentetik kannabinoidin 16 paket halinde satışa elverişli şekilde bulunması ticaret değerlendirmesinde önemli kabul edilmiştir. 2020/1016 sayılı kararda ise 96 gram maddenin 32 satışa hazır paket halinde bulunması aynı yönde değerlendirilmiştir.
Buna karşılık bazı Bölge Adliye Mahkemesi kararlarında tek poşet içerisinde bulunan 8,8 gram veya 23 gram civarındaki sentetik kannabinoid maddeler kişisel kullanım kapsamında değerlendirilmiştir. Bu kararlar dahi gram miktarının yanında paketleme şeklinin önemini göstermektedir.
Bu konuda ayrıntılı karar karşılaştırmaları için “Bonzai – Sentetik Kannabinoid Kullanım Sınırı” yazımız incelenebilir.
Captagon Kullanım Sınırı Kaç Adettir?
Captagon için Yargıtay tarafından belirlenmiş “10 hapa kadar kullanım, üzeri ticaret” benzeri kesin bir sınır bulunmamaktadır.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin E.2023/19682, K.2024/221 sayılı kararına konu olayda araçta 13 adet amfetamin içerikli hap bulunmuştur. Araçtan atıldığı ileri sürülen başka uyuşturucu ile sanıklar arasında kesin bağlantı kurulamaması ve araç içerisindeki 13 hapın miktar itibarıyla kullanım sınırında değerlendirilmesi ticaret suçlaması bakımından önem taşımıştır.
Buna karşılık yüzlerce Captagon hapının, fiziki takip, kullanıcı beyanları veya başka uyuşturucularla birlikte ele geçirildiği dosyalarda ticaret suçundan mahkûmiyet kararları bulunmaktadır.
Dolayısıyla Captagon bakımından da belirleyici olan yalnızca hap sayısı değil, hapların ne amaçla bulundurulduğunu gösteren delillerin bütünüdür.
Ayrıntılı kararlar için “Captagon Kullanım Sınırı Yargıtay Kararları” başlıklı yazımıza bakılabilir.
Ekstazi Kullanım Sınırı Kaç Adettir?
Ekstazi bakımından da Yargıtay tarafından belirlenmiş kesin bir hap veya tablet kullanım sınırı bulunmamaktadır. Bu nedenle örneğin “10 ekstazi kullanımdır” veya “30 ekstazinin üzeri mutlaka ticarettir” şeklinde genel bir kuraldan söz edilemez.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2016/1275 Esas, 2016/1231 Karar sayılı kararına konu olayda sanıkta 34 adet ekstazi tablet ele geçirilmiştir. Ancak dosyada yalnızca hap sayısı bulunmamaktadır. Sanığın uyuşturucu satmaya ilişkin beyanı, olay sırasında kaçması ve ayrıca 22 rulo hâlinde esrar bulunması gibi başka deliller de değerlendirilmiştir. Bu nedenle bu karardan hareketle “34 ekstazi ticaret sınırıdır” şeklinde genel bir sonuç çıkarılması doğru değildir.
Benzer şekilde Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2023/11617 sayılı kararında 10 ve 75 adet ekstazi hapına ilişkin değerlendirme yapılırken yalnızca hap sayısı esas alınmamış; tape kayıtları, HTS verileri, fiziki takip, teşhis ve dosyadaki diğer deliller birlikte değerlendirilmiştir.
Yargıtay kararlarında çok daha yüksek miktarda ekstazi bulunan dosyalar da vardır. Örneğin bir karara konu olayda 1.484 adet ekstazi tablet ele geçirilmiştir. Ancak bu karar da kişisel kullanım sınırını belirleyen genel bir karar değildir; olayın kendi hukuki bağlamı ve önceki kamu davasının açılmasının ertelenmesi süreci çerçevesinde değerlendirilmiştir.
Bu nedenle ekstazi bakımından da temel ölçüt yalnızca tablet sayısı değildir.
Ekstazinin miktarı, bulunduruluş şekli, satışa hazır paketleme bulunup bulunmadığı, kişinin kullanıcı olup olmadığı, fiziki veya teknik takip, telefon kayıtları, para hareketleri ve başka kişilere satış ya da temin yapıldığına ilişkin deliller birlikte değerlendirilmelidir.
Başka bir ifadeyle 34 adet, 75 adet veya başka bir sayıda ekstazinin geçtiği Yargıtay kararlarından hareketle bu rakamları otomatik şekilde kişisel kullanım veya ticaret sınırı olarak kabul etmek mümkün değildir.
Ekstazi konusunda daha ayrıntılı Yargıtay kararları ve kullanım–ticaret ayrımına ilişkin değerlendirmeler için “Ekstazi Kullanım Sınırı” başlıklı yazımız incelenebilir.
MDMB-4EN-PINACA Kullanım Sınırı
MDMB-4EN-PINACA sentetik kannabinoid grubundaki maddelerden biridir ve bu madde bakımından da değişmez bir gram sınırı bulunmamaktadır.
Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 2024/2107 sayılı kararına konu olayda 37,6 gram MDMB-4EN-PINACA ele geçirilmiştir. Ancak mahkûmiyet değerlendirmesi yalnızca bu miktara dayanmamıştır. Telefon görüşmeleri, sanığın ele geçirilen maddeyi kullandığını doğrulamayan toksikolojik bulgular, başka bir uyuşturucu paketinde sanığa ait parmak izi bulunması ve tanık anlatımı birlikte değerlendirilmiştir.
Bu nedenle 37,6 gramı “MDMB-4EN-PINACA ticaret sınırı” şeklinde yorumlamak doğru değildir.
Konunun ayrıntıları “MDMB-4EN-PINACA Kullanım Sınırı” başlıklı yazımızda ayrıca incelenmiştir.
PC Uyuşturucu Kullanım Sınırı
PC olarak ifade edilen sentetik uyuşturucular bakımından da Yargıtay tarafından kesin bir gram sınırı belirlenmemiştir.
Buna karşılık uyuşturucunun paketleme malzemeleri, hassas terazi, eroin gibi farklı maddeler ve uyuşturucu satın almaya gelen kişilerin anlatımlarıyla birlikte bulunduğu dosyalarda miktar düşük olsa dahi ticaret sonucu doğabilmektedir.
Daha fazla örnek için “PC Uyuşturucu Kullanım Sınırı” başlıklı yazımız incelenebilir.
Eroin Kullanım Sınırı Kaç Gramdır?
Eroin kullanım sınırı konusunda internette en sık tekrarlanan rakamlardan biri 20 gramdır. Ancak 20 gram eroin kesin kullanım sınırı değildir.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2020/6576 sayılı kararında evde bulunan net 0,5 gram eroinin satılacağına veya başkasına verileceğine ilişkin kuşkuyu aşan delil bulunmaması nedeniyle olayın TCK 191 kapsamında değerlendirilmesi gerektiği kabul edilmiştir.
Benzer şekilde 2019/6288 sayılı kararda 0,4 gram, 2019/5042 sayılı kararda ise 0,16 gram eroin bakımından satışa ilişkin başka somut deliller bulunmaması önem taşımıştır.
Ancak miktarın düşük olması, uyuşturucunun satıldığı veya bir başkasına verildiği somut delillerle kanıtlanmışsa ticaret suçunu engellemez.
Bu nedenle “Eroin Kullanım Sınırı Kaç Gram?” başlıklı yazımızda da vurguladığımız gibi, eroin dosyalarında gramajın yanında satışa ilişkin ikinci bir somut delilin bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.
Skunk Kullanım Sınırı
Skunk bakımından da miktar tek başına yeterli değildir.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2023/15 sayılı kararında kişinin üzerinde ve evinde toplamda yaklaşık 300 gram skunk bulunması kişisel kullanım miktarının çok üzerinde değerlendirilmiştir.
Buna karşılık Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2023/4029 sayılı kararında bir sanığın evinde bulunan 1,22 gram skunk ile diğer uyuşturucuların kişisel kullanım sınırlarında kalması ve uyuşturucu ticareti yaptığını gösteren yeterli başka delil bulunmaması nedeniyle olay farklı değerlendirilmiştir.
Skunk ile ilgili paketleme, hassas terazi, farklı uyuşturucu türleri ve satış delillerinin etkisi “Skunk Uyuşturucu Suçu” yazımızda ayrıntılı biçimde açıklanmıştır.
Lyrica Kullanım Sınırı
Lyrica bakımından klasik uyuşturucu maddelerden farklı bir hukuki değerlendirme yapılmalıdır. Lyrica’nın etken maddesi pregabalin olup reçeteye tabi bir ilaçtır.
Bu nedenle “10 Lyrica kullanımdır, 20 Lyrica ticarettir” şeklinde bir Yargıtay sınırı bulunmamaktadır. Kişinin reçete ve tedavi geçmişi, hap miktarı, ilacın nasıl temin edildiği ve özellikle satış veya başkasına verme yönünde delil bulunup bulunmadığı önemlidir.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2024/769 sayılı kararına konu olayda 15 gram metamfetamin, 6 ecstasy ve 14 Lyrica ele geçirilmiş; ancak sanıklardan biri bakımından uyuşturucu ticaretine katıldığına ilişkin her türlü şüpheden uzak somut ve kesin delil bulunmaması beraat değerlendirmesinde belirleyici olmuştur.
Ayrıntılı değerlendirme için “Lyrica Kullanım Sınırı Nedir?” başlıklı yazımız incelenebilir.
Galara Kullanım Sınırı Kaç Adettir?
Galara da Lyrica gibi pregabalin içeren ilaçlardan biridir. Dolayısıyla Galara bakımından sabit bir hap sayısından hareket etmek özellikle sakıncalıdır.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2024/19935 sayılı kararında 11 Galara ile 66 adet MDMA içerikli ecstasy bulunmasına rağmen uyuşturucuların başkasına satılacağı veya temin edileceği yönünde yeterli ve kesin delil bulunmaması ticaret mahkûmiyeti bakımından önemli görülmüştür.
Buna karşılık Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 2025/11081 sayılı kararında yalnızca 5 Galara bulunmasına rağmen metamfetamin, paketleme ve dosyanın diğer delilleriyle birlikte uyuşturucu ticareti mahkûmiyetinde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Bu iki karar, kişisel kullanım sınırı tartışmasını belki de en iyi açıklayan örneklerdendir:
11 hap bulunan dosyada ticaret ispatlanamayabilirken, 5 hap bulunan başka bir dosyada diğer deliller nedeniyle ticaret mahkûmiyeti söz konusu olabilir.
Galara ile ilgili çok daha fazla 2024, 2025 ve 2026 tarihli karar için “Galara Kullanım Sınırı Nedir?” başlıklı güncel yazımız incelenebilir.
Kenevir Ekme Suçunda Kişisel Kullanım Sınırı Kaç Köktür?
Kenevir ekimi diğer uyuşturucu bulundurma dosyalarından ayrı değerlendirilmelidir. Çünkü burada doğrudan ele geçirilmiş uyuşturucunun gram miktarından değil, esrar elde etmek amacıyla kenevir ekiminden söz edilmektedir.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 2020/5613 sayılı kararında Dairenin genel uygulamasına göre, ticari amaçla ekildiklerine ilişkin başka bir delil bulunmaması halinde 20 köke kadar dikili kenevirin kişisel kullanım amacıyla ekildiğinin kabul edilebileceği ifade edilmiştir. Somut olayda 50 kök kenevir bulunması kişisel ihtiyaç bakımından fazla değerlendirilmiştir.
Ancak “20 kökün altındaki her kenevir ekimi kişisel kullanımdır” sonucu çıkarılmamalıdır. Ticari amaç başka delillerle ortaya konulmuşsa bitki sayısı daha düşük olsa dahi değerlendirme değişebilir.
Ayrıntılı bilgi için “Kenevir Ekme Suçunda Kişisel Kullanım Sınırı Ne Kadardır?” başlıklı yazımız incelenebilir.
Az Miktarda Uyuşturucu Bulunması Ticaret Suçunu Engeller mi?
Uyuşturucunun miktarının az olması kullanım amacı bakımından önemli bir gösterge olabilir; ancak sanığın bir başka kişiye uyuşturucu sattığının veya verdiğinin somut şekilde belirlenmesi halinde gram miktarının düşük olması ticaret suçunu ortadan kaldırmaz.
Örneğin fiziki takip sırasında uyuşturucu teslim edildiği görülmüş, alıcının üzerinde aynı madde ele geçirilmiş, para alışverişi belirlenmiş ve telefon incelemesi de satışı doğrulamışsa ele geçirilen uyuşturucunun kişisel kullanım sınırında olması tek başına TCK 188’in uygulanmasını engellemez.
Dolayısıyla kişisel kullanım sınırı, fiilî satış delilinin alternatifi değildir.
Çok Miktarda Uyuşturucu Bulunması Otomatik Olarak Ticaret midir?
Yüksek miktar uyuşturucunun ticaret amacıyla bulundurulduğu yönünde son derece önemli bir delildir. Miktar arttıkça kişinin uyuşturucuyu yalnızca kendi ihtiyacı için bulundurduğuna ilişkin savunmanın kabul edilmesi uygulamada zorlaşmaktadır.
Bununla birlikte ceza yargılamasında dosyanın bütününün değerlendirilmesi gerekir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun yaklaşımına göre suçun belirlenmesinde asıl mesele bulundurma amacıdır. Miktar bu amacın belirlenmesinde kullanılan önemli kriterlerden biridir; fakat yanında maddenin nasıl paketlendiği, nerede bulunduğu, sanığın davranışları ve diğer deliller de değerlendirilir.
Hassas Terazi Bulunması Tek Başına Ticaret Delili midir?
Hassas terazi uyuşturucu ticareti bakımından önemli bir emare olabilir; ancak tek başına her durumda mahkûmiyet sonucunu doğurmaz.
Terazinin gerçekten sanığa ait olup olmadığı, üzerinde uyuşturucu kalıntısı bulunup bulunmadığı, uyuşturucunun satışa hazır paketler halinde bulunup bulunmadığı ve telefon veya tanık gibi başka ticaret delillerinin mevcut olup olmadığı birlikte incelenmelidir.
Aynı şekilde çok sayıda boş poşet veya folyo bulunması da dosyanın diğer delillerinden koparılarak değerlendirilmemelidir.
Bu konuda ayrıntılı bilgi için “Hassas Terazi Tek Başına Delil Kabul Edilir Mi? başlıklı yazımız incelenebilir.
Kan ve İdrarda Uyuşturucu Çıkması Neden Önemlidir?
Sanığın kan veya idrarında ele geçirilen uyuşturucu ile uyumlu madde tespit edilmesi, kişinin gerçekten uyuşturucu kullanıcısı olduğu yönündeki savunmasını destekleyebilir.
Nitekim Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 2026/939 sayılı kararında 0,9 gram metamfetamin ve 9 gram esrar yanında sanığın idrarında amfetamin ve kannabinoid tespit edilmesi, ticarete ilişkin başka delil bulunmamasıyla birlikte değerlendirilmiştir.
Ancak uyuşturucu kullanıcısı olmak, kişinin aynı zamanda uyuşturucu ticareti yapamayacağı anlamına gelmez.
Bir kişi hem uyuşturucu kullanabilir hem de uyuşturucu satabilir. Bu nedenle pozitif idrar sonucu tek başına TCK 188 suçlamasını ortadan kaldırmaz.
Uyuşturucu Kullanma ile Uyuşturucu Ticareti Nasıl Ayrılır?
Uyuşturucu dosyalarında doğru hukuki nitelendirme yapılabilmesi için yalnızca gram miktarına odaklanılmamalıdır.
Mahkeme, ele geçirilen uyuşturucunun miktarını; paket sayısı, paketlerin gramajı, hassas terazi, paketleme malzemeleri, uyuşturucunun saklandığı yer, kişinin kullanıcı olup olmadığı, toksikoloji sonuçları, fiziki ve teknik takipler, mesajlaşmalar, para hareketleri, tanık ve alıcı beyanları ile birlikte değerlendirmelidir.
Uyuşturucu ticaretine ilişkin mahkûmiyet kurulabilmesi için kişinin ele geçirilen maddeyi kullanma dışında bir amaçla bulundurduğunun yeterli ve güvenilir delillerle ortaya konulması gerekir. Sadece uyuşturucunun kişinin üzerinde veya evinde bulunması her olayda ticaret suçunu ispatlamaz. Bu konu “Uyuşturucu Satıcılığı Suçunda Delil Yetersizliği” ve “Uyuşturucu Ticareti Somut Delil Nedir?” başlıklı yazılarımızda çok sayıda Yargıtay kararıyla ayrıca incelenmiştir.
Uyuşturucu Kullanım Sınırında Rakam Tek Başına Belirleyici Değildir
Uyuşturucu maddelerin kişisel kullanım sınırı konusunda en sık yapılan hata, Yargıtay kararlarından belirli bir gram miktarı seçerek bunu bütün dosyalara uygulanabilecek kesin bir sınır olarak kabul etmektir.
Oysa güncel Yargıtay kararları bunun tersini göstermektedir.
Metamfetamin bakımından birkaç gramlık miktarlar farklı delil durumlarında farklı sonuçlar doğurabilmekte; Captagon bakımından 13 hap kişisel kullanım değerlendirmesine konu olabilmekte; Galara bakımından 11 hap bulunan bir dosyada ticaret delilleri yetersiz görülürken 5 hap bulunan başka bir dosyada diğer deliller nedeniyle ticaret mahkûmiyeti kurulabilmektedir.
Bu nedenle uyuşturucu kişisel kullanım sınırı belirlenirken;
miktar + paketleme biçimi + ele geçirilme yeri + sanığın kullanıcılığı + toksikoloji sonuçları + dijital deliller + satış veya başkasına verme yönündeki somut deliller birlikte değerlendirilmelidir.
Uyuşturucu dosyasında doğru soru yalnızca “kaç gram uyuşturucu bulundu?” değildir.
Asıl soru şudur: “Bu uyuşturucunun ticaret amacıyla bulundurulduğunu gösteren, kullanım amacı ihtimalini ortadan kaldıracak nitelikte somut ve yeterli delil var mıdır?”
Sık Sorulan Sorular
Kaç gram uyuşturucu kişisel kullanım sayılır?
Bütün uyuşturucu türlerinde geçerli tek bir gram sınırı yoktur. Maddenin türü, miktarı ve dosyadaki diğer deliller birlikte değerlendirilir.
20 gram uyuşturucu kullanımdır denilebilir mi?
Hayır. Uyuşturucu türü belirtilmeden 20 gram için genel bir kullanım sınırı belirlemek mümkün değildir. 20 gram eroin, metamfetamin, esrar veya sentetik kannabinoid aynı şekilde değerlendirilemez.
Uyuşturucu kullanım sınırını aşmak kesin olarak ticaret suçunu oluşturur mu?
Tek başına otomatik bir sonuç doğurduğu söylenemez. Ancak miktarın çok yüksek olması ticaret amacı yönünde güçlü bir delil oluşturabilir ve diğer delillerle birlikte değerlendirilir.
Az miktarda uyuşturucu ile uyuşturucu ticaretinden ceza alınabilir mi?
Evet. Uyuşturucunun bir başkasına satıldığı veya verildiği somut delillerle kanıtlanmışsa miktarın az olması ticaret suçunu ortadan kaldırmaz.
İdrarda uyuşturucu çıkması kişisel kullanım için yeterli midir?
Kişinin kullanıcı olduğunu destekleyen önemli bir delildir ancak tek başına yeterli değildir. Satışa ilişkin başka deliller varsa kişinin aynı zamanda kullanıcı olması ticaret suçunu engellemez.
Hassas terazi uyuşturucu ticaretini ispatlar mı?
Tek başına her dosyada yeterli değildir. Terazinin sanıkla bağlantısı, üzerinde uyuşturucu kalıntısı bulunması, paketleme biçimi ve diğer ticaret delilleri birlikte değerlendirilmelidir.
Yargıtay uyuşturucu kullanım sınırını neye göre belirliyor?
Yargıtay özellikle kişinin uyuşturucuyu başkasına verme veya satma davranışı gösterip göstermediğine, uyuşturucunun bulunduğu yer ve paketleme şekline, miktar ve çeşidine ve dosyadaki diğer somut delillere bakmaktadır.
Uyuşturucu Suçları ve Uyuşturucu Kullanım Sınırı konusunda Uyuşturucu Avukatı Harun Karadağ ile iletişime geçebilirsiniz.
